In geval van stress: niets doen!

ogen-meisjeOoit heel gezellig willen doen met iemand die je niet kent of nog niet vertrouwt? Ik ook niet. En geen enkel kind. Nog ongehinderd door sociale codes, geven zij haarfijn aan met wie zij contact willen en dingen willen toevertrouwen: degenen aan wie zij gehecht zijn. Met wie zij een liefdevolle en betrouwbare relatie hebben.

Een recente lezing van Gordon Neufield, Canadees klinisch psycholoog, bevestigde mijn pleidooi om meer te ‘zijn’ dan te ‘doen’ met kinderen in stress situaties. Human beings ipv human doings. In deze blog vertel ik hoe het niet zozeer gaat om opvoeden of methodes, maar om de relatie. Want juist de garantie dat de relatie goed is, en dat hij kan terugvallen op een vertrouwd persoon, geeft rust.

Stress
Het opvoeden van kinderen is geworteld in hun gehechtheid aan de volwassenen die verantwoordelijk voor hem zijn. Zeker in tijden van stress, activeert bij mensen (en alle zoogdieren) hun limbische system dat is betrokken bij de emoties, geheugen, leren, motivatie, herinneringen en daardoor ook verwerking van stress.

Holding on…
Zo ook kinderen: het eerste wat in ze opkomt bij stress is ‘waar is mama?’ Hoe meer stress een kind heeft, hoe meer hij verbinding wil met degene aan wie hij gehecht is. Hij kan stress ervaren door heftige gebeurtenissen, ruzies en teveel prikkels, maar ook door leegte een eenzaamheid.

Help!
En ken je het als ouder dat je eerste reactie is ‘Als ik maar wist wat ik moest doen…!’? Ook ik kan de neiging hebben als moeder, en ook als coach, om te schieten in actie en oplossen. Iets doen. Vragen stellen. Overnemen. Adviseren. Zenuwachtig worden.

Ongemak
Ik weet dat die neiging vooral te maken heeft met mijn eigen ongemak omdat ik het verdriet of ‘lijden’ van mijn kind moeilijk kan verdragen. Vind ik lastig en vertelt veel over mijzelf… dus wil ik het weg hebben. Maar ik kan de stress van mijn kind niet weg toveren. Wel kan ik er zijn voor hem en kijken waar ik kan bijdragen zodat hij zijn eigen manier kan ontdekken om meer rust in zichzelf te krijgen. Zo kun jij dit ook met jouw kind.

Just ‘be’
Neufeld noemde het zo mooi “You are your child’s best bet.” Het maakt niet uit wat je doet. “Just be. Spend time together.” Dus in het geval van een stressvolle situatie, waarin je graag meer contact en communicatie wilt met je kind: Wat kun je wel doen? Of beter: hoe kun je zijn? 🙂

Tips
Ik geef je een top 10 van ‘doe-dingen-om-minder-te-doen’ die je als ouder – maar ook voor andere opvoeders rondom jouw kind als opa’s en oma’s, buren, coaches – kunt inzetten om tot elkaar te komen als het heftig is. Want wat je wilt is rust in de tent, weer terugkomen bij elkaar. Zodat je samen kan kijken wat jullie nodig hebben.

1. Maak contact

–> Oogcontact, knikken, glimlachen.
Zo doe je beroep op het hechtings-instinct van elk mens, dat graag een bevestiging wil zien. Anders zijn er te weinig credits om met je in zee te gaan of je iets toe te vertrouwen.

2. Neem je tijd

–> Laat hem het tempo bepalen.
Verlegenheid betekent gehechtheid! Als een kind te direct contact heeft met iemand aan wie hij zich op dat moment niet gehecht voelt, gaan zijn hersenen hem automatisch ‘beschermen’. Eerst ontspannen.

3. Zoek verbanden

–> Leg een link met bekende dingen of mensen met wie hij een goede band heeft.
De drempel is lager. Het voelt vertrouwder en hoeft hij geen ‘concurrentie of kiezen tussen personen om te vertrouwen’ te ervaren. Ze mogen allemaal in zijn kringetje erbij.

4. Blijf in de buurt

–> Wees beschikbaar. Als hij wil, kan hij komen. En dat hij vindt wat hij nodig heeft om tot rust te komen.
Soms duurt het. Ik schreef al vaker, dat een kind zelf bepaalt wanneer hij komt. Fijn als hij je dan kan vinden! Letterlijk en figuurlijk. Dat je open staat voor wat hij te vertellen heeft.

5. Focus op wat blijft

–> Vertel wat je anders wilt (gedrag). “Ik ben nu boos, maar ik hou nog steeds van je”. Maak er niet een te big deal van.
Het incident gaat voorbij, de relatie tussen jullie blijft. Dus die is belangrijk om te benoemen als je merkt dat er verwijdering ontstaat.

6. Lach en speel!

–>  Gebruik humor om weer tot elkaar te komen. En speel met elkaar.
Lachen ontspant! Gekke bekken, rare geluiden, grappen maken geven weer ruimte en wie weet wat er dan ontstaat. Soms is juist een nep-zwaard-gevecht nodig om de boosheid even echt te botvieren! En weet je, samen spelen is wat de hechting het meest bevordert. Het limbische systeem kan ontspannen en gaat herinneren dat een kind onbevangen en spontaan kan zijn, zonder negatieve gevolgen.

7. Tranen zijn oké

–>  Zorg dat een bedrukt gezichtje en gemompel tot uiting mogen komen. Verborgen verdriet dat naar buiten komt…”tears that not have been shed” zoals Neufeld ze noemt. Huilen mag en lucht heel erg op! En eronder komt er vaak vanzelf een wens naar boven.

8. Spiegel jezelf

–> Alles wat je zelf voelt bij wat je kind laat zien, vertelt van alles over jou. Wat jij spannend of pijnlijk of fijn vindt. Het hoeft niet weg, het is juist informatie. Zit stil en voel. Wie weet ontdek je wel iets nieuws over jezelf, dat ook jou weer helpt.

9. Inventariseer alle gevoelens

–> Onderzoek samen, wat voel je nog meer? Bv. kracht, rust, blijheid.
Niet in een heel actieve manier, gewoon voelen. Waar zitten die opgeslagen en wanneer komen die naar voren? Op deze manier leer je hem om na boosheid of verdriet, weer de positieve gevoelens te vinden in zichzelf. Er is balans van binnen. Zodat hij leert dat het er allemaal mag zijn, en hij ontdekt hoe hij zichzelf weer kan oppeppen.

10. Ontwikkel een ritueeltje

–> Een knuffel, een high-five, iets tekenen of opschrijven. Of een potje voetbal.
Kijk samen wat een fijne manier is om zo’n situatie af te sluiten. Zodat je het bewust afsluit, en elkaar ervoor ‘bedankt’. En daarna pas weer over tot de orde van de dag.

BONUS 11. Ontspan zelf

–> Zorg dat je je eigen ei kwijt kan. Bij vrienden, familie of een coach.
Als jij rust en ontspanning ervaart, heb je ruimte om lastige situaties aan te gaan. Je kunt meer incasseren. En daarnaast voelt je kind feilloos of je die ruimte hebt. Hoe meer ontspannen jij bent, hoe sneller je kind voelt dat je beschikbaar bent. En zal die rust in zichzelf ervaren en je benaderen om te vertellen wat hij nodig heeft. Echt.

Wat is jouw manier to ‘just be’?
Ik ben heel benieuwd wat jouw manier is om met je kind te ‘zijn’ op een stressvol moment. Wil je dat delen door je reactie achter te laten onder mijn blog? Ik vind het geweldig dat je mijn blog leest en zo kunnen ook andere lezers en ik hier weer van leren!

Workshop
Het klinkt zo logisch en simpel allemaal, maar op het moment supreme echt niet even makkelijk. Zou zou je meer handvatten willen? Kom dan naar mijn nieuwe workshop waarin ik jou als ouder of opvoeder heel simpel en concreet laat zien wat je kunt doen in tijden van verandering en stress.
– Ik leer je welke 5 stappen een kind doorloopt om een flinke verandering te verwerken.
– En wat jij als ouder het beste kunt doen om hem te helpen. En daardoor ook jezelf.
– Zodat je weer samen verder kunt.

Ik zou het super vinden om jou hiermee te helpen, en hoor ook heel graag of het aanslaat.
Je bent van harte welkom op woensdag 16 november van 19.30u tot 21.30u.
Meer info vind je op https://mytreehouse.nl/aanbieding-ouders.

Geef je op via kim@mytreehouse.nl!

Dit is een eerste stap voor jou om grip te krijgen. Weten wat er gebeurt. Wat je kunt doen. Voor je kind en voor jezelf.
Het model is  zo simpel en concreet dat je hem elke keer weer opnieuw kunt gebruiken.
En daarom is deze workshop zo waardevol! Jullie zijn van harte welkom.

Groet Kim

PS Vind jij het belangrijk dat meer ouders deze informatie ontvangen?
Deel gerust dit bericht.

2 Responses to In geval van stress: niets doen!

  1. Anneke 31 oktober 2016 at 13:17 #

    Hallo Kim,

    ik pas één dag per maand op op onze kleinzoon die nu anderhalf jaar oud is, en soms een keer vaker. Dat betekent dat er elke keer weer een aantal weken tussen zit. Hij is van zichzelf nogal verlegen. Dus ik merk vaak dat hij niet direct los komt, als ik binnenstap. Door hem even de tijd en de ruimte te geven, komt de vertrouwdheid vanzelf weer.

    En inderdaad, de ouders zijn altijd eerste keus (terecht!), dus als zij de deur uit zijn, is hij direct weer op mij gericht!

    • Kim Oostveen 31 oktober 2016 at 13:20 #

      Wat mooi dat je dit kunt zien bij je kleinzoon. De hechting komt op zo’n dag weer op gang, maar moet inderdaad weer een beetje opstarten. Fijn dat hij de ruimte krijgt bij jullie, en dat hij zich dan op jou kan richten. Zo groeit ook zijn vertrouwen in de kring rondom zijn ouders. Een stapje waar jij aan meewerkt!

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe jouw reactie gegevens worden verwerkt.